Chuyển dữ liệu từ Synology sang Unraid không mất file

Unraid là gì, và vì sao dân Synology lại đang để ý tới nó

Unraid là một hệ điều hành NAS "tự lắp" — bạn mua linh kiện PC (hoặc tận dụng máy cũ), cài Unraid OS lên USB boot, rồi tự quyết ổ cứng nào vào array, RAM bao nhiêu, CPU mạnh cỡ nào cho Docker và máy ảo. Khác hẳn Synology, nơi phần cứng và DSM đi kèm một cục, mua là chạy, không tự ý nâng cấp CPU hay RAM tuỳ thích.

Unraid làm được ba thứ chính khiến người dùng Synology lâu năm bắt đầu nhòm ngó: gộp ổ đĩa dung lượng khác nhau vào một array mà không cần đồng bộ kích thước (khác RAID truyền thống), chạy Docker container và VM với tài nguyên gần như không bị hãng giới hạn, và cho bạn toàn quyền chọn linh kiện — SSD NVMe cache nhanh, card mạng 10GbE, GPU transcode riêng, tuỳ ví tiền.

Case thực tế hay gặp: người đang dùng DS920+ hay DS923+ thấy máy "hết hơi" khi chạy quá nhiều Docker container cùng lúc, hoặc Plex transcode 4K mà CPU DSM è ạch, muốn chuyển sang máy tự lắp mạnh hơn. Hoặc một SOHO nhỏ muốn giảm phụ thuộc một hãng, tự nâng cấp ổ/RAM khi cần, không phải chờ Synology ra model mới. Hoặc đơn giản là có 5-20TB ảnh/video gia đình nhiều năm, chuyển máy nhưng sợ nhất một thứ: mất file hoặc hỏng quyền truy cập.

Nói rõ ngay từ đầu: đây không phải "nâng cấp", mà là nhảy sang một hệ sinh thái khác hẳn. Ổ cứng Synology dùng cấu trúc volume riêng (Btrfs/ext4 đóng gói theo kiểu của Synology) — cắm thẳng ổ đó vào máy Unraid, Unraid không đọc được. Không có đường tắt "rút ổ cắm qua", bạn phải copy dữ liệu qua đường mạng hoặc ổ trung chuyển.

Trước khi tính đường chuyển: cái gì đi được, cái gì phải làm lại từ đầu

Hiểu lầm phổ biến nhất khi chuyển NAS: tưởng chuyển "nguyên con", tức Docker container, app, cấu hình Container Manager, Virtual Machine Manager của Synology cũng theo file qua luôn. Không. Tất cả những thứ đó là định dạng riêng của DSM, Unraid không hiểu được. Thứ duy nhất chuyển được là dữ liệu file — ảnh, video, document, và nếu đúng cấu trúc thư mục thì cả appdata (file cấu hình thô của container, không phải bản thân cấu hình Container Manager).

Nghĩa là sau khi copy xong dữ liệu, bạn vẫn phải ngồi cài lại từng Docker container tương đương trên Unraid qua Community Applications, và dựng lại VM bằng VM Manager nếu có dùng. Cứ coi đây là dọn nhà sang nhà mới: đồ đạc (file) thì đóng thùng chở qua được, còn hệ thống điện nước (app/VM) thì phải thuê thợ lắp lại tại chỗ.

Một ngộ nhận khác: Hyper Backup không phải đường "migrate" trực tiếp. Backup set của Hyper Backup là định dạng nén, có versioning riêng của Synology — máy không chạy DSM thì không restore được. Muốn dùng cho việc này, bạn phải cấu hình nó export file thô ra một thư mục (bỏ qua tính năng versioning/restore), và lúc đó bản chất vẫn chỉ là copy file — phức tạp hơn mount SMB trực tiếp mà chẳng được lợi gì thêm.

Vì sao mount SMB qua Unassigned Devices là cách đơn giản nhất

Trên Unraid, plugin Unassigned Devices (cài qua Community Applications — app store của Unraid, tương đương Package Center của Synology) cho phép mount thẳng một SMB share từ xa ngay trong giao diện Unraid, không cần đụng SSH. SMB trên Synology mặc định đã mở sẵn, nên chỉ vài click là thư mục Synology xuất hiện như một ổ đĩa ngay trên dashboard Unraid.

Ba lý do khiến đây là lựa chọn hợp lý nhất cho đa số người, thay vì các đường vòng khác:

• Không cần SSH vào cả hai máy — chỉ việc mount rồi kéo-thả hoặc rsync qua trình quản lý file có sẵn.
• Không phụ thuộc định dạng backup riêng của Synology (như đã nói ở trên, Hyper Backup không lợi hơn).
• Mount trực tiếp cho thấy ngay cấu trúc thư mục gốc, dễ đối chiếu dung lượng và số lượng file hai bên để xác minh sau khi copy.

Chuẩn bị trước khi chuyển

Liệt kê toàn bộ Shared Folder trên Synology cần chuyển, ước lượng dung lượng từng cái. Đây là thứ quyết định bạn chọn phương án nào: mạng LAN ổn và dữ liệu vài trăm GB đến vài TB → mount SMB trực tiếp là đủ. Dữ liệu cực lớn (10-20TB) hoặc cần sync nhiều lần → thêm rsync qua SSH. Mạng chậm hoặc Gigabit cũ chật vật → cân nhắc ổ cứng rời.

Một điều hay bị bỏ qua: Unraid OS không miễn phí. Khác với DSM được tặng kèm khi mua máy Synology chính hãng, Unraid tính phí theo license riêng của phần mềm — chi phí Synology nằm ở giá máy/ổ chính hãng, còn chi phí Unraid nằm ở license OS cộng phần cứng bạn tự chọn.

Cả Starter và Unleashed kèm sẵn 1 năm nhận update; không gia hạn vẫn dùng bình thường bản đã cài, chỉ không nhận bản mới. Có bản trial 30 ngày miễn phí, không cần thẻ tín dụng, gia hạn thêm được 30 ngày nữa — đủ để test toàn bộ quy trình chuyển trước khi quyết định mua license. Bản ổn định mới nhất hiện tại là Unraid OS 7.3.2 (phát hành 08/07/2026, nền tảng kernel Linux 6.18.38).

Các bước chuyển dữ liệu từ Synology sang Unraid

Bước 1-2: Dựng Unraid và tạo User Share đích

Cài Unraid OS lên USB boot, tạo array/pool ổ cứng. Sau đó tạo User Share (khái niệm tương đương Shared Folder của Synology) cho từng Shared Folder đã liệt kê ở bước chuẩn bị — ví dụ Shared Folder photo trên Synology thì tạo User Share photo trên Unraid, giữ tên tương ứng cho dễ đối chiếu.

Bước 3: Cài Unassigned Devices và mount SMB Synology

Vào Community Applications, cài Unassigned Devices. Mở tab Unassigned Devices trên dashboard Unraid, chọn mount SMB share từ xa, nhập IP Synology và tài khoản. Unassigned Devices tự thương lượng theo thứ tự SMB3 → SMB2 → SMB1, ưu tiên bảo mật ntlmv2 — để nguyên mặc định, đừng hạ xuống SMB1 trừ khi Synology đời quá cũ bắt buộc.

Nếu không mount được, thường do Synology giới hạn cấu hình SMB phía DSM. Vào Control Panel → File Services → Advanced trên Synology kiểm tra lại, đối chiếu với log mount bên Unassigned Devices để biết đang kẹt ở đâu.

Bước 4-5: Copy lần đầu và xác minh bằng checksum

Copy toàn bộ dữ liệu vào User Share đích — dùng trình quản lý file GUI cho dataset nhỏ, hoặc rsync qua terminal/User Scripts cho dataset lớn (rsync resume được nếu đứt giữa đường, đỡ phải copy lại từ đầu). Copy xong, chạy lại một lượt với so sánh checksum:

rsync -avc /mnt/disks/synology_share/ /mnt/user/photo/

Đây là bước nhiều người bỏ qua vì tưởng "copy xong là xong". Đừng. Copy lần đầu đôi khi lỗi âm thầm — file 0 byte, thiếu file ẩn, timeout giữa đường mà không báo lỗi rõ. Chạy -avc xong thấy 0 file khác biệt mới nên yên tâm dữ liệu đã nguyên vẹn.

Bước 6: Chuẩn hoá quyền với New Permissions

Đây là chỗ dễ vỡ trận nhất khi chuyển NAS-to-NAS: quyền sở hữu file (UID/GID) bị lệch, khiến Docker container hoặc user khác không đọc/ghi được file vừa copy qua — dù nhìn bằng mắt file vẫn còn nguyên đó, tối về debug mới ngớ người ra vì tưởng mất dữ liệu nhưng thực ra chỉ là mất quyền.

Vào Tools → New Permissions trên giao diện Unraid, chọn User Share vừa copy, chạy. Công cụ này đưa ownership về UID/GID 99/100 (nobody/users) — chuẩn mặc định mà Docker container trên Unraid mong đợi — set quyền thư mục rwxrwx---, file rw-rw----. Ai thích dùng console/SSH thì chạy trực tiếp:

newperms /mnt/user/photo/

Đọc kỹ tài liệu trước khi chạy: có vài share không nên New Permissions, ví dụ share chứa appdata của Docker container đang hoạt động — chạy vào lúc container đang chạy có thể làm sai lệch quyền đang được app quản lý riêng.

Bước 7: Dựng lại ứng dụng

Cài Docker container tương đương qua Community Applications, dựng lại VM (nếu có) bằng VM Manager của Unraid. Nhắc lại lần cuối cho chắc: cấu hình Container Manager/VM Manager của Synology không copy sang được, chỉ volume/appdata chuyển được nếu đúng cấu trúc thư mục khớp với container mới.

Bước 8-9: Sync cuối, cutover, và giữ bản dự phòng nguội

Trước khi downtime cuối, chạy một lượt rsync incremental để bắt các file đã thay đổi trong lúc setup — Synology vẫn phải hoạt động bình thường suốt quá trình chuyển, không ai rảnh ngắt kết nối cả tuần chỉ để chuyển NAS. Sau đó mới chuyển traffic (SMB client, Docker…) sang Unraid.

Đừng xoá dữ liệu gốc trên Synology ngay. Giữ nó ở trạng thái read-only hoặc tắt hẳn một thời gian, coi như bản dự phòng nguội, phòng trường hợp vài ngày dùng thật mới phát hiện thiếu file nào đó.

Ba đường chuyển, chọn theo tình huống

Rsync qua SSH (cài plugin User Scripts trên Unraid, hoặc gõ lệnh trực tiếp từ terminal) hợp với ai cần đồng bộ nhiều lần, resume khi đứt giữa đường, hoặc chạy theo lịch cron để chia nhỏ nhiều lượt sync, giảm downtime ở lượt cuối.

Dataset quá lớn hoặc LAN quá chậm (ví dụ 1Gbps mà dữ liệu 15-20TB, tính ra cả ngày chưa xong)? Copy ra ổ cứng rời qua File Station/USB Copy trên Synology, rồi gắn ổ đó thẳng vào máy Unraid. Mount bằng Unassigned Devices — cần thêm plugin Unassigned Devices Plus nếu ổ format exFAT hoặc NTFS — rồi copy vào User Share. Né nghẽn cổ chai mạng hoàn toàn.

Lỗi hay gặp

• Tưởng Hyper Backup là đường migrate trực tiếp. Backup set là định dạng riêng Synology, Unraid không restore được — chỉ dùng được nếu cấu hình export file thô, bỏ qua versioning.
• Quyền file sai sau khi copy qua SMB. Docker container không đọc/ghi được. Fix bằng Tools → New Permissions, nhưng tránh chạy lên share chứa appdata đang hoạt động.
• Unassigned Devices không mount được SMB. Thường do Synology giới hạn SMB1 hoặc cấu hình bảo mật khác thường — kiểm tra Control Panel → File Services → Advanced trên DSM, đối chiếu log mount trên Unraid.
• Tưởng cấu hình Docker/VM của Synology chuyển được sang Unraid. Thực tế phải cài lại ứng dụng tương đương từ Community Applications; chỉ data/appdata chuyển được nếu đúng cấu trúc thư mục.
• Xoá dữ liệu gốc ngay sau lần copy đầu, chưa verify checksum. Rủi ro mất dữ liệu nếu copy lần đầu lỗi âm thầm — luôn chạy rsync -avc xác minh trước khi xoá bất cứ thứ gì.

Bảo mật và lưu ý trong lúc chuyển

Dùng tài khoản SMB có quyền hạn chế (không dùng admin) riêng cho việc mount/copy, đổi mật khẩu sau khi hoàn tất di chuyển. Để Unassigned Devices tự thương lượng SMB3/ntlmv2 mặc định, đừng hạ bảo mật xuống SMB1 trừ khi bắt buộc.

Trong lúc cả hai NAS cùng tồn tại, tắt các tác vụ đồng bộ hai chiều (ví dụ Synology Drive) để tránh ghi đè ngược — dữ liệu mới trên Unraid bị Synology đồng bộ lại đè mất. Và luôn giữ ít nhất một bản backup độc lập, ổ rời hoặc cloud, suốt quá trình chuyển. Đừng để có lúc nào chỉ còn đúng một bản duy nhất của dữ liệu, vì đó chính xác là lúc ổ cứng chọn để chết.

Sửa chính: bỏ chi tiết "mình lục forum Unraid" (trải nghiệm cá nhân chưa xác thực được), còn lại giữ nguyên dữ kiện kỹ thuật, cấu trúc heading, và chỉ gọt câu chữ cho đúng giọng nashub.